دانلود پایان نامه

 

روند ظهور رقابت پذیری نوین

مطالعات نوین بر روی رقابت پذیری ملل تقریبا از 1940 آغاز گردیده اما همچنان تعریف واضحی از آن ارائه نشد و بین نظریه پردازان این حوزه ، ارتباط تئوری های تجارت و عوامل رقابت پذیری اختلاف نظر وجود داشت. پس از بحران اقتصادی جهان در اوایل 1980 رویکردی جدید در مسایل مدیریت استراتژیک مطرح گردید. ابتدا تحقیقاتی در ارتباط با رقابت صنایع و استراتژی آنها مطرح شد سپس نظریات مزیت رقابتی و در نهایت رقابت پذیری ملل به عنوان مفاهیم نوین در سال 1990 نگاه کلی به این مقوله را تغییر داد.این تغییرات نتایج یک دهه تحقیقات علمی توسط گروه های متخصصی از سرتاسر جهان بود. از اوایل دهه 80 رییس جمهور ایالات متحده ، رونالد ریگان  ، طی یک پروژه ملی پروفسور پورتر استاد دانشگاه بازرگانی هاروارد را مامور چنین تحقیقاتی کرده بود. پورتر به عنوان مشاور عالی استراتژیک دولتی در سطح بین الملل ، در راس تیم های استراتژیک تدوینگر برنامه های استراتژیک کشورهای متعددی بوده است. از جمله ایالات متحده ، کانادا ، نیوزلند، کره ، سنگاپور، اسپانیا و… (Moon et al ,1998). او براساس  تحقیقاتی که در 10 کشور منتخب داشت ، در کتای مزیت های رقابتی ملل، الگویی تحلیلی جهت ارزیابی و رتبه بندی مزیت های رقابتی ملل ارائه کرد و آن را الماس نامید(Ozlem Oz,2002). پورتر بیان می کند که پایداری مزیت های رقابتی کشورها در سطح صنایع توسط شش عامل با دیگر کشورها قابل مقایسه است. این مدل ابتدا در 10 کشور : 8 کشور توسعه یافته و 2 کشور در حال توسعه ( دانمارک ،آلمان ، ایتالیا ، ژاپن ، کره ، سنگاپور ، سوئد و سوئیس ، انگلستان ، و ایالات متحده ) مورد بررسی قرار گرفت (پورتر ،1990) . با تبیین مدل الماس توسط پورتر ، با تکیه بر تحقیقات و تجربیات وی در حوزه رقابت پذیری ملل و با توجه به اهمیت موضوع توجه خاصی به این حوزه شد. پس از آن سیلی از نظریات ، مدلها، کاربردها و انتقادات درباره مزیت رقابتی ملل جاری شد و نظریه پردازان مختلفی سعی در توسعه و اجرا و اصلاح مدل الماس کردند. در حوزه نظری افرادی چون دانینگ ، راگمن ، وریک ، بوش، چو و مون  با نقد مدل پورتر به اصلاح و ارائه مدل الماس پرداختند. بیشتر انتقادات در ارتباط با محیط رقابتی ، عوامل انسانی ، شرکتهای چند ملیتی و نقش فرهنگ بود.

راگمن نشان داد که در اقتصادهای باز و کوچک ارتباط نزدیکی بین رقابت پذیری یک کشور با کشورهای واقع در یک منطقه یا با شرکای تجاری اصلی همچون ایالات متحده و کانادا وجود دارد (Rugman, 1991) و در نهایت مدل الماس مضاعف توسط وی ارائه شد. راگمن و دی کروز الماس مضاعف را جهت تحلیل رقابت پذیری بین ایالات متحده و کانادا به کار بردند(D.Cruz&Rugman,1993). چو با رویکردی متفاوت مدل 9 عاملی را برای ارزیابی وضعیت رقابت پذیری ارائه کرد. مجله تحقیقات مدیریت استراتژیک جهانی در یک ویژه نامه با عنوان ماورای مدل الماس ، کاربردها و نقدهایی که راجع به مدل الماس ارائه شده بود منتشر کرد. مون ، راگمن و وریک در ویژه نامه مذکور الماس مضاعف را معرفی و اصلاحاتی را برای الماس به عنوان ضمیمه الحاقی مدل پورتر پیشنهاد کردند(Moon et al ,1995).

در طی این سالها پورتر همواره ضمن مباحث و گفتگوهای متعددی که در محافل علمی و صنعتی انجام می داد نقطه نظرات سایر منتقدین را مد نظر داشت. به همین دلیل مجددا کتاب او همراه با اصلاحاتی  دوباره در سال 1997 به چاپ رسید. همچنین او با افزودن عوامل مختلف به همراهی دو محقق عملکرد الماس را در رقابت پذیری ژاپن بررسی کردند. آنها ضمن وفاداری بر مدل الماس این بار فعالیتهای تجاری از طریق شرکت های بین المللی را نیز دقیق تر تشریح نمودند( پورتر و دیگران ،2000).

ماسکولکا و برگن استوک در مجله بیزینس هاریزونز مقاله ای با عنوان ” یک داستان غم انگیز ، آیا الماس فرانسه فراموش شده؟”  نگاهی مجدد به مدل الماس داشتند. مارک جگرز 2003 بر اساس یک نگاه اقتصادی به صنایع در مقاله ای با نام ” آیا مدل الماس همیشه کارآ  می باشد؟ ” تحلیل دیگری از مدل الماس ارائه داد. در آخرین تلاشها جهت گسترش مفاهیم رقابت پذیری و مدل الماس ، چو، مون و کیم در تلاشی مجدد طی یک همکاری مدل الماس ثانویه را بر اساس مدل الماس و با رویکرد MASI  تقسیم بندی و رتبه بندی جدیدی را جهت تبیین رقابت پذیری بین المللی در تحقیقات تجارت بین الملل ارائه داد(Cho et al ,2007).

 

 

 

مدل اصلی الماس در دو مسیر متمایز گسترش یافت. مدل 2 در نمودار 1 الماس جدیدی را معرفی می کند که عوامل انسانی را به صورت یک منبع مزیت رقابتی بین المللی به مدل الماس اولیه افزوده است. مدل 2 همان مدل 9 عاملی مون است که علاوه بر 4 عامل الماس 4 عامل انسانی را نیز به آن اضافه نموده ، بنابراین از ساختاری کاملتر و پیشرفته تر برخوردار گردیده است. اما همچنان هر یک از این عوامل تنها در محیط داخلی یک کشور ارزیابی می شوند و توجهی به مسائل بین المللی و خارجی ندارند (Cho et al ,2007). از سوی دیگر مدل3 با عنوان الماس مضاعف (دوگانه ) اولیه همان الماس اصلی است که در گستره رقابت پذیری ملی از مسائل داخلی تا مسائل بین المللی را مورد توجه قرار داده است. بنابراین ادغام این دو مدل توسعه یافته با یک چارچوب کلی منجر به شکل گیری الماس مضاعف ثانویه (DDD) گردید.در سمت راست و پایین مدل الماس مضاعف ثانویه نشان داده شده که تمامی خصوصیات مدلهای پیشین را در بر گرفته است. هم عوامل فیزیکی و انسانی و هم مسائل داخلی و خارجی . به همین دلیل انتظار میرود که تشریح کاملتری از وضعیت رقابت پذیری ملل نسبت به مدلهای قبلی ارائه نماید داد(Cho et al ,2007).

 

دانلود پایان نامه