پایان نامه کارشناسی ارشد : تمرین هوازی و نیمرخ متابولیکی زنان هایپرگلایسمی

پایان نامه کارشناسی ارشد : 
تمرین هوازی و نیمرخ متابولیکی زنان هایپرگلایسمی

اهمیت و ضرورت پژوهش:

جهان در حالی وارد قرن بیست و یکم شد که بیش از یکصدو چهل میلیون نفر مبتلا به بیماری دیابت بودند. در این میان سهم کشور ما حدود سه و نیم میلیون تا چهار میلیون نفر دیابتی است. در روز جهانی دیابت (بیست و سوم ابان برابر با چهاردهم نوامبر) فدراسیون جهانی دیابت اعلام کرد، هزینه های مهار و درمان دیابت، ده درصد بودجه ملی بهداشت جوامع را به خود اختصاص می دهدو نیمی از ان صرف درمان عوارض مزمن دیابت می شود. این در حالی است که متخصصان و کارشناسان پیوسته در باره روند رو به رشد بیماری دیابت در کشورمان به عنوان شایعترین بیماری غدد درون ریز در دهه های اخیر هشدار می دهند.

بیماری دیابت یکی از سه عامل اول مرگ و میر در دنیاست. بیماریزایی این عارضه چه از نظر هزینه های درمانی و چه ازجهت از کار افتادگی بسیار بالاست ویکی از عمده ترین مسائل بهداشتی درمانی در جوامع به شمار می رود. از سوی دیگرهمراهی ان با چاقی و افزایش چربی خون، احتمال ایجاد بیماری قلبی عروقی را به عنوان اولین عامل مرگ و میر در انسان به شدت افزایش می دهد. از این رو تاکید و توجه وزارت بهداشت و سازمان های مسئول کشور تنها محدود به بیماری دیابت نبوده و در زیر مجموعه این توجه بر اهمیت کنترل و پیشگیری از چاقی و اموزش مهارت های زندگی نیز تصریح شده است. بیش از بیست در صد کودکان ایرانی که در سنین مدرسه هستند اضافه وزن دارند که به دلیل تغذیه نادرست است و می تواند زمینه ساز دیابت نوع دو باشد.در برنامه کشوری غربالگری و مهار بیماری دیابت مشخص شده که پانزده درصد مردان و سی درصد زنان دچار اختلال تحمل گلوکز هستند(۱۶).

نیمی از بیماران دیابتی از بیماری خود کاملا بی خبرند و دلیل انجام غربالگری برای دیابت نوع دو نیز همین است. نتایج غربالگری در ایران نشان داده است که شیوع دیابت در روستاها ۲٫۲% و در مناطق شهری چیزی حدود ۵% است. طبق امار رسمی وزارت بهداشت حدود پنج میلیون و چهارصد هزار نفر از جمعیت کشور ما در معرض خطر ابتلا به دیابت هستند. بار مالی دیابت در حال حاضر نهصد میلیارد تومان در کشور براورد شده که عمدتا هزینه مستقیم دارویی است(۱۶).

مطالعه ای در واحد دیابت مرکز تحقیقات غدد درون ریز و متابولیسم در قالب مطالعه قند و لیپید تهران انجام شد که نتایج ان در هیجدهمین کنگره بین المللی فدراسیون دیابت در پاریس ارائه گردیده است. بر اساس این مطالعه که روی دوهزارویکصدوسیو سه فرد بیست سال به بالا، ساکن منطقه سیزده شهر تهران با مدت حدود دو و نیم سال پیگیری انجام شده، شیوع دیابت از ۱۱٫۶% در سال ۱۳۷۸ به ۱۴٫۳%در سال ۱۳۸۱ رسیده است. همچنین میزان اختلال تحمل گلوکز از ۱۲٫۲% به ۱۴٫۶% افزایش یافته است.بنابراین به طور کلی شیوع دیابت طی دو و نیم سال ۲٫۷% افزایش نشان می دهد(۱۶).

نکته جالب توجه اینکه در افراد بالای پنجاه سال افزایش شیوع دیابت پنج و دو دهم درصد (۵٫۲%)،در افراد چاق چهار و دو دهم درصد (۴٫۲%)، در افراد مبتلا به فشار خون چهارو یکدهم درصد (۴٫۱%) و در افراد سیگاری سه و شش دهم درصد(۳٫۶%) طی همین دوره بوده است. در مقایسه با سایر کشورها افزایش شیوع دیابت در جامعه ما بسیار سریع است و باید برای پیشگیری از ان اقدامات اساسی انجام داد(۱۶).

بررسی های اخیر حاکی از افزایش هشداردهنده شیوع چاقی در سراسر جهان است. چاقی از جمله بیماریهای مزمن مرتبط با اختلال در متابولیسم چربی است که شیوع ان از نیمه اول قرن بیستم بیشتر شدهاست. در سالهای اخیر هم در کشورهای توسعه یافته و هم در کشورهای در حال توسعه شیوع چاقی به طور فزاینده ای رو به افزایش گذاشته است، به گونه ای که برخی صاحب نظران از ان به عنوان یک اپیدمی پنهان یاد کرده اند. امروزه چاقی فقط از جنبه ارتباط با بیماریهای مزمن، مانند بیماریهای قلبی و عروقی، دیابت، فشارخون، هیپرلیپیدمی و سرطان مورد توجه قرار نمی گیرد، بلکه به عنوان یک عامل عمده خطر مطرح است(۱۶).

دریافت کالری اضافی و سطح پایین فعالیت فیزیکی باعث افزایش چربی زیر پوستی، چربی دور احشاو چربی احشایی و بافت چربی میشود. اگرچه بیان ژنتیکی یک فاکتور مهم بشمار می رود، اما سبک زندگی کم تحرک مثل تماشای بیش از حد تلویزیون هم به عنوان یک فاکتور خطر مهم برای چاقی و دیابت در زنان، مسئله را پیچیده تر کرده است(۵۳).هر یک کیلوگرم افزایش وزن ۹%ریسک ابتلا به دیابت نوع II را افزایش میدهد(۵۸).چاقی همینطور با کاهش امید به زندگی به ویژه درBMI  بیشتر از ۴۵ مرتبط می باشد(۴۴).

یک توالی علمی که از چاقی، مقاومت به انسولین، دیابت تیپ II و افزایش فشار خون، با بی تحرکی، دریافت کالری اضافی و به دنبال ان افزایش وزن در سندرم متابولیک مرتبط است. این سندرم ریسک بیماری اترواسکلروز کرونری را افزایش می دهد (۶۷)،(۳۱).همینطور رفتارهای تغذیه ای غیر سلامت در بچه ها، منجر به چاقی در مراحل بعدی زندگی می شود(۷۴).

نتایج حاصل از بررسیها و مطالعات انجام شده در ایران حاکی از افزایش شیوع چاقی در میان جوانان، نوجوانان و بزرگسالان است. بر اساس براوردهای انجام شده، بیش از بیست و چهار میلیون نفر از جمعیت کشورمان دارای اضافه وزن بوده یا چاق هستند. بر همین اساس پزشکان و متخصصان از افزایش شیوع چاقی در ایران، به عنوان زنگ خطری برای ابتلای به بیماری دیابت و عوارض ناشی از ان یاد می کنند. یکی از شعارهای روز جهانی دیابت نیز مبارزه با چاقی برای پیشگیری از دیابت تعیین شده است(۱۶).

این مطلب را هم بخوانید :  مقاله - حل مسأله زمان بندی جریان کارگاهی به روش ابتکاری با فرض عدم توقف‌- ...

بر اساس مطالعات WHO حدود ۶۰% جمعیت دنیا با عوارض ثانویه بی حرکتی و چاقی، به دلیل عدم فعالیت های فیزیکی مواجه است که باعث مرگ و میر حدود دو میلیون نفر در سال در اثر دیابت و نارسایی قلبی و حملات قلبی در سال می شود. نزدیک به۱٫۴% کسانی که دچار بیماری نارسایی پیشرفته کلیوی هستند در اثر بیماری قند به این عارضه مبتلا شده اند و کلیه خود را از دست داده اند.در حدود ۱۵%افراد دیابتی  زخم پای ناشی از دیابت مشاهده شده است. نیمی از کسانی که یک یا هر دو پای انها از ناحیه انگشت، مچ، ساق یا ران قطع می شود مبتلا به دیابت هستند و علت قطع عضو انها، ضایعات عروقی و عفونی ناشی از دیابت است. در جهان در هر ۳۰ ثانیه یک پا در اثر دیابت قطع می شود. امکان قطع پا در بیماران دیابتی ۱۰۰ برابر بیشتر از افراد عادی است.۷۰-۴۰% افرادی که دچار قطع پا می گردند، مبتلا به دیابت هستند. و بعد از جنگ و تصادفات رانندگی، دیابت مهم ترین عامل قطع عضو در کشور می باشد. ۷۰-۶۰% افراد دیابتی دچار اسیب عصبی در درجات مختلف می شوند. ضمنا دیابت خطر ابتلا به بیماری الزایمر را تا۶۵%افزایش می دهد. باید تاکید کردبیماران دیابتی نسبت به سایر افراد غیر دیابتی ۶-۴ برابر بیشتر در معرض اختلال سندرم متابولیک قرار می گیرند(۷۵).

پایان نامه تاثیر هشت هفته تمرین هوازی منتخب برنیمرخ متابولیکی زنان هایپرگلایسمی

دسته دیگر،زنانی هستند که دچار دیابت بارداری میشوند، این زنان در مراحل بعدی زندگی خود، در معرض بیشتر خطر ابتلا به دیابت نوعII قرار می گیرند(۱۰).

بنابراین با توجه به جمعیت زیاد و رو به رشد دیابت در ایران و جهان و جمعیت های پر ریسک افراد چاق و اهمیت فعالیت فیزیکی و ورزش به نظر می رسد نیاز به تحقیقات بیشتری در این زمینه باشد.

 

اهداف پژوهش:

هدف کلی:هدف کلی این پژوهش بررسی اثر هشت هفته تمرین هوازی منتخب بر نیمرخ متابولیکی زنان هایپرگلایسمی می باشد.

 

اهداف اختصاصی:

  • بررسی اثر هشت هفته تمرین هوازی منتخب بر قندناشتای سرمی زنان پره دیابت و دیابت
  • بررسی اثر هشت هفته تمرین هوازی منتخب بر کلسترول زنانپره دیابت و دیابت
  • بررسی اثر هشت هفته تمرین هوازی منتخب بر تری گلیسرید زنان پره دیابت و دیابت
  • بررسی اثر هشت هفته تمرین هوازیمنتخب برHDL زنان پره دیابت و دیابت
  • بررسی اثر هشت هفته تمرین هوازی منتخب برLDLزنان پره دیابت و دیابت
  • بررسی اثر هشت هفته تمرین هوازیمنتخب برVLDLزنان پره دیابت و دیابت
  • بررسی اثر هشت هفته تمرین هوازیمنتخب برHbA1cزنان پره دیابت و دیابت

 

فرضیه های تحقیق :

۱)هشت هفته تمرین هوازی تاثیر معنی داری بر قند خون ناشتا در زنان دیابتی ندارد.

۲)هشت هفته تمرین هوازی تاثیر معنی داری بر هموگلوبین A1c در زنان دیابتی ندارد.

۳)هشت هفته تمرین هوازی تاثیر معنی داری بر نیمرخ لیپیدی سرم در زنان دیابتی ندارد.

۴)هشت هفته تمرین هوازی تاثیر معنی داری بر قند خون ناشتا در زنان پره دیابتی ندارد.

۵)هشت هفته تمرین هوازی تاثیر معنی داری بر هموگلوبین A1c در زنان پره دیابتی ندارد.

۶)هشت هفته تمرین هوازی تاثیر معنی داری بر نیمرخ لیپیدی سرم در زنان پره دیابتی ندارد.

 

پیش فرض پژوهش:

  • ابزار و وسایل اندازه گیری متغیرها،دستگاه ها و محلولها دارای شرایط استاندارد بوده است.
  • هرنوع فعالیت بدنی ویژه در پیشگیری از بروز عوارض ثانویه وبهبود و کنترل دیابت نقش مهمی ایفا می­ کند.
  • ازمودنی­ها در طول انجام تمرینات، باشدت و مدت مورد نظر تمرین کردهاند.
  • ازمودنی ها در طول دوره تمرین، میزان داروهای مصرفی خود را تغییر نداده اند.
  • دراین تحقیق رژیم محدودیت کالری مطرح نبوده، اما به داوطلبان توصیه به رعایت رژیم دیابتی شده است.
  • ازمودنی ها در محدوده سنی ۵۵-۳۵ سال می باشند.
  • ازمودنیها زنان دارای قند خون ناشتای بین ۲۰۰-۱۰۰ میلی گرم در دسیلیتر میباشند.
  • بر اساس خود گزارشی ازمودنیها از سابقه بیماری و مراجعات دوره ایبه پزشک، ازمودنی های دو گروه تمرین دیابت و پره دیابتفاقد بیماری فشار خون، عواض کلیوی، چشمی، تنفسی و قلبی-عروقیبودند، که البته احتمال خطا وجود دارد.

۱۰-تمرین از نظر شرایط شدت و مدت و محیط یکسان برای هر دو گروه تمرین دیابت و پره دیابت انجام شد.

 

محدودیتهایتحقیق

الف) محدودیتهایی که در کنترل محقق نبودند:

  • کنترل حالات روانی و استرس آزمودنی ها در طول دوره پژوهش، انجام تمرین و حین نمونه گیری ممکن نبود.

۲-کنترلدقیقخوابوتغذیهآزمودنیهادر طول دوره  وقبل از پیش آزمون و پس ازمونمقدورنبود.

۳-سطحتمرینهایآزمودنیهادرگذشتهورعایتشیوهغذائیبراساسخودگزارشیآزمودنیهابودهاستکهاحتمالخطانیزوجوددارد.

۴-میزان امادگی جسمانی و قلبی عروقی ازمودنیها متفاوت بود.

۵-مدت زمان مواجهه با قند خون بالا و در واقع سابقه بیماری در افراد و میزان عوارض متفاوت است.

۶-ویژگیهایژنتیکیومحیطیآزمودنیهاکهبرروند بروز و پیشرفت افزایش قند خون اثرگذارهستند.

آدرس سایت برای متن کامل پایان نامه ها

۷-کنترلدقیقوهمهجانبهتغذیهآزمودنیهاامکانپذیرنبود،ولیدردورهتحقیقازآزمودنیهادرخواستشدتاحدامکان ‏رژیم غذایی دیابتی را رعایت کنند. ‏

۸-نوع حرکات هر فرد خاص ان فرد و ازادانه بوده است.و فقط توصیه هایی در ارتباط باتنفس صحیح، انقباضات عضلات و تخلیه هیجانات انجام شده است.

۹-میزان مدیریت بیماری، مفهوم فرد از خود، ظرفیت سازگاری با دیابت، اعتماد به نفس و کیفیت روابط اجتماعی و میزان تحریک و پاسخ به موسیقی در ازمودنی ها تفاوت داشت.

۱۰-ازمودنی ها از نظر میزان قند خون اولیه و میزان ترشح هورمون انسولین و مقاومت انسولینی متفاوت بودند.

این مطلب را هم بخوانید :  منابع پایان نامه - قند خون : تمرین هوازی و نیمرخ متابولیکی زنان هایپرگلایسمی

 

ب) محدودیتهاییکهدر کنترل محقق بودهاست:

۱-ازمودنیهاازنظرویژگیهایتوصیفیهمگنشدند.

۲-ازمودنیهازنودارای سن ۵۵-۳۵ سالبودند.

۳-میزان ضربان قلب ازمودنی ها در محدوده ۶۰ تا ۷۰ درصد حداکثر ضربان قلب بیشینه کنترل شد.

۴-مدت زمان تمرین در کنترل محقق بوده است.

 

قلمروپژوهش

جنس ازمودنیها: پژوهشموردنظردرجامعهزنانصورتگرفت.

سنازمودنیها:افرادموردمطالعهدردامنهسنی۳۵تا۵۵سالقرارداشتند.

ویژگی ازمودنیها:ازمودنیهادارای قند خون ناشتای بین ۱۰۰ تا ۲۰۰ میلی گرم در دسی لیتر بودند.

متغیرهایکنترل:تمریناتهوازی باشدت ۷۰-۶۰%حداکثر ضربان قلب بیشینه بهمدتهشتهفتهوهرهفتهسهجلسه و در هر جلسه به مدت ۲۰ دقیقهو ضربان قلب ازمودنی ها، متغیرهای کنترل بودند.

 

تعاریف اصطلاحات، واژه های علمی و علائم اختصاری

نیمرخمتابولیک:عبارتندازنمایههاییازجملهلیپیدهاو قندخونکهبااندازهگیریانها براوردیازوضعیتسوختوسازبدنحاصلمیشود.

دیابت[۱]: به اختلال در سوخت وساز کربو هیدراتها که سبب افزایش سطح قند خون شود و ناتوانی تولید کافی انسولین یا استفاده مناسب از ان را نشان دهد، دیابت می گویند.

دیابت نوعII (دیابت ملیتوس[۲]): در این نوع دیابت اثر کاهش حساسیت به انسولین(مقاومت به انسولین) و یا کاهش مقدار تولید انسولین مشاهده می شود که به وسیله رژیم غذایی و ورزش، و در صورت شدید بودن، درمان به وسیلهی داروهای ضددیابت تکمیل میشود.تقریبا ۹۰ درصد افراد دیابتی مبتلا به این نوع دیابت هستند و بیشتر در افراد سن بالای ۳۰ سال و چاق اتفاق می افتد)۱۴).

هایپرگلیسمی[۳]:قندخون ناشتای بالای ۱۰۰ میلی گرم در دسی لیتر، که تا میزان ۱۲۵ میلی گرم در دسی لیتر، پره دیابت و مقادیر بالای ۱۲۶ میلی گرم در دسی لیتر، دیابت نامیده می شود.توجه کنید از سال ۲۰۰۳ به بعد استانه از ۱۱۰ میلی گرم در دسی لیتر به ۱۰۰ کاهش یافته است. اختلال تحمل گلوکز در اصل همان وضعیت[۴]IFGاست اما ریشه در نتایج ازمون تحمل گلوکز دارد تا در گلوکز خون ناشتایی. برای انجام ازمون تحمل گلوکز فرد محلولی حاوی گلوکز مینوشد و گلوکز خون او سه ساعت بعد، برای ارزیابی میزان افزایش گلوکز سنجیده میشود. سپس برای تشخیص انواع دیابت یاIGTکمتر شدید در معیار ها استفاده میشود(۴۱).

سندرم متابولیک[۵]:مجموعه ای از ناهنجاری های متابولیک که مقاومت به انسولین،افزایش فشار خون،HDLپایین و تری گلیسیرید بالا، چاقی مرکزی یا احشایی، اختلال گلوکز و تسریع بیماری قلبی و عروقی را در بر میگیرد.

مقاومت به انسولین[۶]:مقاومت به انسولین یک پاسخ جبرانی توسط سلولهای بتای لوزالمعده به حساسیت بافت های هدف (از جمله بافتهای کبد و عضلانی) نسبت به اثرات متابولیک و بخشی از یک توالی اختلالاتی است که غالبا سندرم متابولیک نامیده می شود.مقاومت به انسولین از فرمول HOMA[7] محاسبه می شود:

(حاصل ضرب قند خون برحسب میلی مول در لیتر و انسولین برحسب میکرو یونیت در میلی لیتر بر عدد ۲۲٫۵ تقسیم می شود.)

هموگلوبین گلیکوزیله[۸]:شاخص هموگلوبین گلیکوزیله برای سنجش کنترل دیابت بیمار و پذیرش رژیم درمانی در مدت چند هفتهتا چندماه اخیر است. یکی از مزیت های عمده این ازمایش این است که در هر زمانیمیتوان خون گیری کرد، و تحت تاثیر نوسانات کوتاه مدتمثل غذا خوردن، ورزش،استرس و دارو های پایین اورندهقند قرار نمی گیرد.

لیپو پروتئینبا چگالی بالا(HDL) [9]:شامل ذرات هتروژن می باشد که در اندازه و مقداراپولیپوپروتئین با یکدیگر فرق دارند.HDL شامل:۵۰%پروتئین، ۳۰%فسفولیپید و بقیه تری گلیسرید می باشد. این لیپو پروتئین، کلسترول را از سلولها به کبد منتقل می کند(۱).

لیپو پروتئین با چگالی کم[۱۰](LDL) : 50%کل لیپو پروتئین پلاسما انسان را LDLتشکیلمی دهد. اندازه این ذره بسیار کوچک تر از لیپو پروتئین های غنی از تری گلیسیریداست.تقریبا نصف LDL حاوی کلسترول است. حدود۲۵% انرا اپوپروتئین تشکیل میدهد. این لیپو پروتئین، کلسترول را از کبد به سلول ها منتقل می کند(۱).

لیپو پروتئین با چگالی بسیار کم[۱۱] (VLDL) :تری گلیسرید منشا داخلی را از کبد به سلولها منتقل می کند(۱).

سیستم هوازی:اکسیداسیون مواد غذایی در میتوکندریها برای تامین انرژی است. گلوکز، اسیدهای چرب و اسیدهای امینهموجود در مواد غذایی، بعد از عبور ازچند واکنش با اکسیژن ترکیب می شوند تا مقدار زیادی انرژی برای تبدیل AMP[12] بهADP[13]وADP بهATP[14] به دست اید.

تمرینهوازی:هوازی ترجمه لغتAerobicمی باشد که به معنای بااکسیژن بوده و به مصرف اکسیژن در سوخت وساز بدن و فرایند تولید انرژی اشاره دارد)۵۵(.

تمریناتیکههدف ان بهبود سیستم مصرفاکسیژنمیباشد، تمرینات هوازی هستند. در تمرین هوازیسیستمغالب تولید انرژیمتابولیسمگلوکزوچربیمی باشد.بنابراین تمرینات هوازی بهترین تمرینات برای چربی سوزی و کاهش وزن می باشند.هم واژه و هم روش های تمرینی ان توسط دکتر کنت کوپر و سرهنگ پاولین پاتز،هر دو از نیروی هوایی امریکا ابداع شدند(۶۲). در واقع به انواع تمرینهایی که به طور مستمر و طولانی مدت (بیش از۲دقیقه)طول می کشند و ضربان قلب در هنگام تمرین کمتر از بیشینه ضربان قلبمی باشد،تمرینات هوازی و یا زیر بیشینه گفته می شود. قدمزدن،یابهآهستگیدویدن،شنادرمسافتهای طولانی مدت، یانرمشدرآب، دوچرخهسواری،رقصیدن، ورزشهاییمانندوالیبال،بسکتبال،تنیسوشرکتدرکلاسهایایروبیک از انواع تمرینات هوازی هستند.تمرینات هوازی به دو روش صورت می گیرد:۱-روش تداومی ۲-روش تناوبی اینتروال. درروش تداومی فرد بدون استراحت به تمرین می پردازد. مثلا ۲۰ دقیقه دویدن پیوسته و بدون استراحت. ولی در روش تناوبی فرد مابین تمرین استراحت می کند(۲).

 

۱-The oxford dictionary sports science

۲-Diabetes Mellitus

۳-Hyperglycemia

۴-Impaired Fasting Glucose

 

۱-Metabolic Syndrom

۲-Insulin Resistance

۳-Homeostatic Model Assessment

۴-HbA1c

۵-High Density Lipoprotein

 

۱-Low Density Lipoprotein

۲-Very Low Density Lipoprotein

۳-Adenosin Mono Phosphate

۴-Adenosin Di Phosphate

۵-Adenosin Three Phosphate

 

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *